Voor Home klik op het Vino Amore logo! info@vinoamore.nl

Vino Amore

Masterclass Franciacorta – Valtellina – Friuli – Slovenië

Masterclass Franciacorta - Valtellina - Friuli - Slovenië

Masterclass Franciacorta – Valtellina – Friuli – Slovenië

Masterclass Franciacorta – Valtellina – Friuli – Slovenië – Voor Registervinologen zijn masterclasses vaak mooie avonden om hun kennis bij te spijkeren of bij te blijven. Deze keer óp naar La Causerie van collega Leon Krijgsman!

Franciacorta DOCG

Masterclass Franciacorta – Valtellina – Friuli – Slovenië – Eénmaal in Lombardia kunnen we uiteraard niet voorbij gaan aan de uitstekende mousserende wijn (spumante) die hier gemaakt wordt volgens de traditionele methode, met een tweede gisting op de fles. De Franciacorta. De wijnmakers gebruiken hiervoor Chardonnay, Pinot Nero en Pinot Bianco. De eerste 2 druiven moeten voor minstens 50% aanwezig zijn. De minimale rijping is 25 maanden. Deze DOCG maakt ook een rosato (31 maand rijping), millesimato (37 maand rijping) en een riserva (67 maand rijping). Heel speciaal is de Satèn versie, die enkel uit witte druiven geproduceerd wordt met een lager CO2-gehalte. De wijngaarden van de Franciacorta vinden we terug in de provincie Brescia. De naam zou afgeleid zijn van de term ‘Franca Curta’ ofwel dat al wat kerkelijk bezit is, vrij was gesteld van belastingen. Hier worden schuimwijnen op wereldniveau gemaakt. Een speciale noot voor de Franciacorta Rosato DOCG. Net als in de Champagne wordt de witte en rode basiswijn apart gevinifieerd. Wanneer de Rosato niet uit 100% Pinot Nero bestaat wordt er dus witte met rode wijn gemengd om tot deze rosé te komen!

Franciacorta DOCG Specificaties DOCG sinds 1995

Franciacorta DOCG is een schuimwijn die gemaakt moet worden volgens de Méthode Traditionelle. Er bestaat ook een Rosato, een Millesimato en een Riserva. Een Franciacorta DOCG Satèn wordt enkel van witte druiven gemaakt. Pinot Blanc mag tot maximum 50% aanwezig zijn. Belangrijkste druiven zijn de Chardonnay en/of de Pinot Nero. Deze moeten voor minstens 50% aanwezig zijn. Er mag bij aangevuld worden met de Pinot Bianco. Voor de Franciacorta Rosato moet de Pinot Nero voor minimum 25% aanwezig zijn. De opbrengst mag maximaal 100 hectoliter per hectare opleveren. Het alcoholpercentage moet minstens 9,5% bedragen. Voor een Millesimato of Riserva is dit 10%. Verplichte rijping van minstens 18 maanden op de droesem en tot minstens 25 maanden vooraleer de fles in commercialisatie mag.
Rosato en Satèn: verplichte rijping van minstens 24 maanden op de droesem en tot minstens 31 maanden vooraleer de fles in commercialisatie mag. Millesimato: verplichte rijping van minstens 30 maanden op de droesem en tot minstens 37 maanden vooraleer de fles in commercialisatie mag. Riserva: verplichte rijping van minstens 60 maanden op de droesem en tot minstens 67 maanden vooraleer de fles in commercialisatie mag. Type Franciacorta: Undosed, Extra Brut, Brut, Extra Dry, Sec of Dry en Demi Sec.

  • Undosed: tot max 3 gram/liter natuurlijk restsuiker;
  • Extra Brut: tot max 6 gram/liter suiker;
  • Brut: tot max 15 gram/liter suiker;
  • Extra Dry: van 12 tot 20 gram/liter suiker;
  • Sec: van 17 tot 35 gram/liter suiker;
  • Demi Sec: van 33 tot 50 gram/liter suiker.

Valtellina Superiore DOCG

Omgeven door de hoogste en steilste bergen in de provincie Sondrio, aan de Adda rivier, vinden we het Valtellina gebied. Hier maken ze enkel rode wijnen van de Chiavennasca druif, de lokale benaming voor de Nebbiolo.Ze behoren tot de meest prestigieuze wijnen van Lombardia. Wijnbouw bestaat er al eeuwenlang. Al van in de tijd van de Etrusken was er sprake van wijnbouwop deze bergflanken. Het aanzicht dat je krijgt bestaat dan ook uit terrasbouw. Valtellina Superiore is sinds 1998 een DOCG. Deze wijn moet voor minimaal 90 procent uit de Nebbiolo (Chiavennasca) bestaan. Het zijn volle robijnrode wijnen, zacht van tannine en fluwelig van smaak. Er zijn vijf gemeenten die als subdenominatie op het etiket mogen prijken: Grumello, Inferno, Maroggia, Sassella en Valgella.

Valtellina Superiore DOCG Specificaties DOCG sinds 24 juni 1998

De Valtellina Superiore DOCG is een rode wijn. Er bestaat tevens een riserva. De hoofddruif is de Chiavennasca (nebbiolo). De wijn moet voor minstens 90% bestaan uit deze druif. De opbrengst mag maximaal 80 hectoliter per hectare opleveren. Het alcoholpercentage moet minstens 12% bedragen. Minimum rijping van 20 maanden waarvan 12 maand op houten vaten.

Friuli

Elke liefhebber van Italiaanse wijn zou ooit eens door deze prachtige heuvelruggen vol wijnstokken moeten wandelen, turend naar de grens met Slovenië. Zowel op geschiedkundig vlak als op het gebied van wijn heeft Friuli een lange weg afgelegd, en ook vandaag is deze regio nog volop in beweging.

Geschiedenis

Ooit stond deze hele regio onder Romeins bewind, getuige waarvan de vele restanten van Romeinse tempels en gebouwen. Vanaf de 6de eeuw n.C. ondergingen Friuli en Julisch Venetië hun eigen historische evolutie. Beide delen waren doorheen de eeuwen soms samen, maar meestal apart ingelijfd bij verschillende grootmachten. Toen Italië onafhankelijk werd, maakte aanvankelijk enkel Friuli er deel van uit. Pas na de twee wereldoorlogen werd een deel van Julisch Venetië uiteindelijk ook bij Italië gevoegd. Deze woelige geschiedenis laat zich ook voelen op wijnvlak. Er zijn duidelijk zowel Germaanse, Oost-Europese als Italiaanse invloeden geweest. Sommige van de oudste en meest bekende wijnfamilies, zoals die van Livio Felluga, hebben de grensverschuivingen en politieke veranderingen van nabij meegemaakt. Aanvankelijk kende Friuli nauwelijks commercieel succes. Vanaf het begin van de jaren zeventig kwam er verandering: naar het model van de frisse Duitse wijnen begon men in Friuli witte wijnen op veel lagere temperaturen te vergisten. Friuli was hiermee de eerste regio in Italië die knisperende, loepzuivere frisse witte wijnen afleverde. Al gauw werden de lokale wijnen nationaal en internationaal vermaard, ze kenden tot het begin van de jaren negentig nauwelijks concurrentie.

Geografie

Klimaat: van mediterraan zacht tot continentaal streng – Bodem: zand, leem, klei-afzetting en kalk – Ligging: op de zuidoostelijke flanken van de Dolomieten, tussen de slingerende valleien.

Culinaire specialiteiten

Dankzij het doorzettingsvermogen van enkele olijfboeren rond Triëste, na de vernietigende vorst van 1929, kunnen we vandaag genieten van een unieke olijfolie, de Tergeste. Een olijfolie die heerlijk smaakt bij risotto met inktvis. Prosciutto di San Daniele, slechts zeer subtiel gekruid met zeezout, is een van de beroemdste en lekkerste gedroogde hammen ter wereld. Net zoals in Veneto produceert men ook in Friuli de pittige Montasio, een kaas die vaak in een saus verwerkt wordt en geserveerd wordt bij gnocchi.

Fris wit

De twee belangrijkste DOC’s, Colli en Colli Orientali, liggen in de heuvels. Ze hebben kalkhoudende mergelbodems en beslaan samen zo’n 3500 hectare wijngaarden. Het zijn vooral DOC’s voor wijnen van één druivenras en daarvan zijn er veel. Naast de bekende internationale rassen vind je in Colli Orientali friulano, ribolla, verduzzo en picolit voor witte wijn, en refosco, pignolo en schioppettino voor rode wijn. Die laatste druif – lastig te telen – was in de jaren zestig bijna uitgestorven, maar werd op het nippertje gered. De DOC Collio blinkt uit in frisse witte wijnen van druiven als traminer, malvasia en welschriesling.

Edelzoet

Bijzonder is ook dat Friuli twee DOCG’s kent voor edelzoete wijnen: één voor zoete Picolit en één voor zoete witte wijn van de druif verduzzo.

Masterclass Franciacorta – Valtellina – Friuli – Slovenië

De Slovenen zijn mensen die van puurheid houden, van oprechtheid en van de natuur. Dat is aan alles te merken en zo ook in hun wijn. De meeste Sloveense wijnhuizen werken kleinschalig, massaproductie is er gewoon weg niet echt. Er zijn tal van lokale boeren die wijn produceren en dat alleen lokaal verkopen. Het produceren van wijn wordt veelal op de ‘oude manier’ gedaan en er zijn veel kleine chateau’s waar je kunt slapen, eten en wijn drinken.

Kwaliteit staat enorm hoog in het vaandel. Veel wijnmakers produceren vaak niet meer dan een paar duizend flessen per jaar. Ter vergelijking: De oppervlakte van alle Sloveense wijngaarden is vergelijkbaar met de Bordeaux maar de productie is slechts de helft. Doordat Slovenië veel buurlanden heeft en op het kruispunt van historische handelsroutes ligt, kent de wijncultuur Franse, Italiaanse en Duitse invloeden. Er worden in Slovenië internationale druivenrassen verbouwd, zoals Sauvignon Blanc en Merlot. Maar ook inheemse Midden-Europese druivenrassen zoals Furmint, Malvazija, Refošk en Ribolla, komen veel voor. Wijn in Slovenië is meestal wit, 75 % en 25 % rood.

1) Primorje

Primorje betekent ‘bij de zee’. Het gebied ligt in het Westen van het land tegen de Italiaanse grens en is verdeeld in vier sub-regio’s: Brda, Vipavka Dolina, Kras, and Koper. Voor de zonnige wijngaarden zijn de matigende invloed van de Adriatische zee, de mineraalrijke gronden en de burja van belang. De burja is de krachtige, koele Noordoosten wind, die in de lente en in de herfst door de wijnranken blaast. Hij houdt de grond droog, waardoor alleen de sterkste planten gedijen. De wijnen uit Primorje zijn vaak droog en rijk aan mineralen, met bescheiden zuren en subtiele aroma’s. Ongeveer de helft van de geproduceerde wijnen is rood, in tegenstelling tot de andere wijnregio’s, waar witte wijnen domineren. Ze worden gemaakt van druiven als de Pinela, Vitovska, Zelen en de Ribolla.

2) Posavje

Deze Sloveense wijnregio ligt in het Zuidoosten van het Slovenië en kent vier districten: Dolenjska, Smarje-Virstajn, Bizeljsko-Sremic en Bela Krajina. Franse invloeden zijn hier merkbaar in de wijn. Posavje staat – evenals Bordeaux – vooral bekend om haar cuvees. Wijnboeren opereren vaak kleinschalig, koppig vasthoudend aan lokale wijntradities, die van vader op zoon zijn overgedragen. Dit komt de kwaliteit ten goede, maar het is tegelijkertijd een hindernis voor export en commercie.

3) Podravje

Het Oostelijke Podravje, tegen de grens met Oostenrijk en Hongarije, is een zeer oud wijngebied. Tijdens de Romeinse tijd was de regio al zeer populair. Tegenwoordig is het de grootste Sloveense wijnregio met zes districten: Maribor, Radgona-Kapela, Srednje Slovenske Gorice, Haloze, Ljutomer-Ormoz en Prekmurske Gorice. De wijnen behoren volgens kenners tot de beste van het land. Duitse invloeden zijn zichtbaar in de druivenrassen, die vergelijkbaar zijn met de populairste druiven uit het Rijn- en Moezelgebied. Maar het warmere klimaat en de specifieke bodemsamenstellingen maken de wijnen rijker en aromatischer. De eenvoudigste manier om wijn te ontdekken is een bezoek te brengen aan de vinoteka, oftewel de wijn-o-theek. De vinoteka is een wijncafé dat een breed assortiment aan streekwijnen schenkt. Je kunt er zonder afspraak heen. Vinoteka’s vind je overal. Niet alleen in de wijngebieden maar bijvoorbeeld ook in het centrum van Ljubljana (de Dvorni Bar).

Masterclass Franciacorta – Valtellina – Friuli – Slovenië – Proefwijnen

Wij proefden de volgende wijnen

  • Elizabetta Abrami Pas Dosé Millesimato 2012
    Ricci Curbastro saten brut
    Ricci Curbastro dossaggio zero Gualberto
  • Ploza rosso di Valtellina 2005
    ArPePe rosso di Valtellina 2016
    ArPePe Valtellina superiore Grumello Rocca de Piro 2015
    ArPePe Valtellina superiore Sassella Stella Retica 2015
  • Colli di Poianis Friuli Colli Orientali
    Klet Brda Goriška Brda Quercus 2018
    Rocca Bernarda Friuli Colli Orientali 2018
    Edi Simčič Goriška Brda 2016
  • Vinska Klet Dobrovo Bagueri superior 2013
    Ščurek Medana Stara Brajda 2015
    Ščurek Medana Malvazija 2017
    Kabaj Šlovrenc Jean Michel Morel Rebula 2015

Please follow and like us:

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.